काठमाण्डू, नर्सिङ क्षेत्रमा मध्यम स्तरको जनशक्ति उत्पादन गर्ने उद्देश्यले प्राविधिक शिक्षा तथा व्यावसायिक तालिम परिषद् (सीटीईभीटी) ले सञ्चालन गरिरहेको पीसीएल नर्सिङ (स्टार्फ नर्स) का लागि यस वर्ष प्रवेश परीक्षा नहुने भएको छ।
योसँगै तीन वर्षे कोर्समा भर्ना पाउनका लागि देशभरिबाट प्रवेश परीक्षाका लागि काठमाडौँ आउनुपर्ने बाध्यता पनि हटेको छ।
परिषद्का सूचना अधिकारी एकराज अधिकारीले यस वर्ष प्रवेश परीक्षा नलिने र एसईईमा प्राप्त जीपीएका आधारमा विद्यार्थी छनोट गरिने जानकारी दिए।
उनका अनुसार नर्सिङ पढ्न इच्छुक विद्यार्थीले अब अनलाइनमा फाराम भर्नुपर्नेछ। मंगलबार (साउन ६ गते) बाट फाराम भर्न पाइने गरी सूचना प्रकाशित भइसकेको छ। साउन २६ राति ११꞉५९ बजेसम्म आवेदन दिन सकिनेछ।
फाराम भर्ने तरिका
अनलाइन आवेदन भर्नको लागि सीटीईभीटीको वेबसाइटमा जानुपर्छ। सीटीईभीटीको आईटीएमएसमा फाराम भर्ने व्यवस्था मिलाइएको छ।
पीसीएल नर्सिङ पढ्न एसईईरएसएलसीमा प्राप्त गरेको जीपीए राख्नुपर्ने हुन्छ। फाराम भर्नको निम्ति कम्तीमा २.० जीपीए आएको हुनुपर्छ।
त्यसैगरी आफ्नो ग्रेडसिट, नागरिकता वा जन्मदर्ताको प्रमाणपत्र, पासपोर्ट साइजको फोटो, यदि सरकारी विद्यालय पढेको हो भने पालिकाले प्रमाणित गरेको पत्रलगायत अन्य आवश्यक कागजात स्क्यान गरी अनलाइनमै अपलोड गर्नुपर्छ।
आवेदन फाराम भर्दा परीक्षा नियन्त्रण कार्यालयले तोकेको कनेक्ट आईपीएस वा खल्ती एपमार्फत प्रवेश परीक्षा शुल्क एक हजार रूपैयाँ तिर्नुपर्छ।
शुल्क तिरेर फाराम भर्नको लागि सीटीईभीटी डट ओआरजी डट एनपी वा सीटीईभीटीएक्जाम डट ओआरजी डट एनपी मा जानुपर्छ।
त्यसपछि क्लासिफाइड अनलाइन फाराममा क्लिक गर्नुपर्ने हुन्छ। आफूले अध्ययन गर्न चाहेको स्तर पीसीएल नर्सिङ छनोट गरी न्यूयुजरमा क्लिक गर्नुपर्छ।
अनि परीक्षार्थीको नाम, थर र मोबाइल नम्बर राखेर प्रोसिडमा क्लिक गर्नुपर्छ।
शुल्क जम्मा गर्नको लागि पे नाउ छानेर क्लिक गर्नुपर्छ र आफूले शुल्क जम्मा गर्ने कम्पनी छनोट गरी प्रोसिड गर्नुपर्छ।
शुल्क जम्मा गरेको भेरिफिकेसन आएपश्चात् आफ्नो पासवर्ड बनाउनुपर्छ। पासवर्ड बनिसकेपछि क्लासिफाइड स्कलरसिप अनलाइन आवेदनको फाराम खुल्छ।
फाराम खुलेपछि भने त्यहाँ उल्लेख भएको आवश्यक विवरण भर्दै जानुपर्ने हुन्छ। यदि तोकिएअनुरुप शुल्क, फोटो र कागजात समावेश नभएमा अनलाइन आवेदन स्वतः रद्द हुन्छ।
आवेदन भर्दा नर्सिङ कार्यक्रम, प्रदेश, वर्ग स्पष्टसँग उल्लेख गरी अध्ययन गर्न चाहेको संस्थानरविद्यालय प्राथमिकताका आधारमा क्रमशः राख्नुपर्छ।
छात्रवृत्तिमा पनि हुँदैन परीक्षा
यसपालिदेखि छात्रवृत्तिका लागि पनि कुनै परीक्षा हुने छैन। एसईईको जीपीएबाटै निर्णय लिइनेछ।
सरकारी विद्यालयबाट एसईईरएसएलसी तह उत्तीर्ण गरेका विद्यार्थीले मात्र पीसीएल नर्सिङको छात्रवृत्तिको लागि प्रतिस्पर्धा गर्न पाउँछन्।
सरकारी विद्यालयका साथै यदि विद्यार्थी दलित, मुस्लिम, आदिवासी जनजाति, अपांगता भएको व्यक्ति आदि कोटामा पर्ने भए त्यससँग सम्बन्धित कागजात पनि संलग्न राख्नुपर्छ।
वर्गीकृत (निःशुल्क) छात्रवृत्तिको आवेदन आवेदक आफैँले परीक्षा नियन्त्रण कार्यालयबाट तोकिएको समयावधिभित्र अनलाइन आवेदनको फाराम इन्ट्री गर्नुपर्ने परिषद्ले सूचनामा उल्लेख गरेको छ।
सम्पूर्ण प्रक्रिया पूरा गरी भरिएको वर्गीकृत (निःशुल्क) छात्रवृत्तिको अनलाइन फारम पेस गरेपश्चात् परीक्षा नियन्त्रण कार्यालयबाट स्वीकृत भएको नोटिफिकेसन प्राप्त हुन्छ।
तुरुन्तै अनलाइन आवेदन स्वीकृतिको कार्ड प्रिन्ट गर्न सकिन्छ। उक्त कार्ड विद्यालयमा भर्ना र रजिस्ट्रेसन प्रयोजनमा अनिवार्य हुनाले सुरक्षित राख्नुपर्छ।
बढ्दै छ संख्या
२०८० सालमा ५३ संस्थामा पीसीएल नर्सिङको पढाइ भएकोमा देशभरिमा जम्मा कोटा २ हजार १२० थियो।
त्यस वर्ष ५ हजार ५८७ जनाले छात्रवृत्तिको लागि आवेदन दिएका थिए। तीमध्ये १५९ जनाले छात्रवृत्ति प्राप्त गरे।
पूर्ण शुल्क तिरेर पढ्ने कोटामा १२ हजार ९५० जनाले आवेदन दिएकोमा १ हजार ९६१ जनाले सिट पाएका थिए।
समग्रमा २०८० मा २ हजार १२० जनाले पढ्ने अवसर पाए। २०८१ (गत वर्ष) मा भने पीसीएल नर्सिङ पढाइ हुने संस्था पछिल्लो वर्षभन्दा ९ वटा थपिएर ६१ वटा पुगे।
त्यस वर्ष छात्रवृत्ति कोटामा संख्या ६ हजार ९९५ जनाले प्रतिस्पर्धा गरेका थिए। तीमध्ये १८३ जनाले छात्रवृत्ति पाए।
२०८१ मा पूर्ण शुल्क तिरेर पीसीएल नर्सिङ पढ्न १६ हजार ३२१ जनाले आवेदन दिए। तीमध्ये २ हजार २५७ जनाले अवसर प्राप्त गरे।
छात्रवृत्ति र पूर्ण शूल्कीय मिलाउँदा गत वर्ष २ हजार ४४० जनाले पढ्ने अवसर पाएको देखिन्छ।
यसपालि कलेज संख्या एउटा थपिएर ६२ पुगेको छ। ती कलेजमा कुल विद्यार्थी २ हजार ४८० जनाले पढ्न पाउनेछन् भने छात्रवृत्तिको अवसर प्राप्त गर्ने संख्या १८६ हुनेछ।
विद्यार्थीले पेस गरेको शैक्षिक योग्यतामा प्राप्त गरेको अंक र उत्तीर्ण गरेको विद्यालयको किसिमको आधारमा प्राप्त हुने अङ्कको योगफल अनुसार भर्ना सम्बन्धी निर्देशिकाबमोजिम कार्यक्रम र कोटाहरुमा योग्यता क्रमानुसार छनोट, योग्यता क्रम निर्धारण गरी भर्ना सिफारिस गरिने परीक्षा नियन्त्रण कार्यालय, सानोठिमीले जनाएको छ।
छात्रवृत्ति वितरण प्रक्रिया
पीसीएल नर्सिङको एउटा कलेजमा ४० जना विद्यार्थीको कोटा हुन्छ, जसमा ३ जना विद्यार्थीलाई छात्रवृत्ति प्रदान गरिन्छ।
छात्रवृत्तिको प्रदेशगत नतिजा हुन्छ। यदि कुनै प्रदेशमा २० वटा कलेज छन् भने त्यहाँ ६० वटा छात्रवृत्ति कोटा हुन्छन्।
जसमा सरकारी विद्यालयबाट एसईई उत्तीर्ण गरेका विद्यार्थीले आवेदन गर्न पाउँछन्।
अपलोड गरिएको आवेदनमा भरिएको सम्पूर्ण विवरण र कागजात सत्यतथ्य रहे नरहेको बुझेर सीटीईभीटीले प्रमाणीकरण गर्छ।
अनुमोदन भएकामध्येबाट जीपीएका आधारमा योग्यताक्रम निर्धारण र छनोट गरिन्छ।
यसपालि कोसी प्रदेशमा ३३ जना, मधेसमा ५४, बागमतीमा ६३, गण्डकीमा १२, लुम्बिनीमा १५, कर्णालीमा ३ र सुदूर पश्चिममा ६ गरी जम्मा १८६ जनाले छात्रवृत्ति प्राप्त गर्न सक्नेछन्।
यदि कुनै शिक्षण संस्थामा पूर्ण शूल्कीय कार्यक्रम सञ्चालन हुन नसकेमा छात्रवृत्ति कोटा घट्न जान्छ।
तर, थप शिक्षण संस्थामा कार्यक्रम स्वीकृत भएर आएमा चाहिँ उक्त कोटा बढ्न सक्ने सम्भावना हुन्छ।
नर्सिङको कोटालाई शत प्रतिशत मानी ५०/५० प्रतिशतमा साधारण समूह र लक्षित वर्ग समूह गरी दुई भागमा विभाजन गरिन्छ।
साधरण समूहका लागि कायम गरिएको सिट संख्यालाई शत प्रतिशत कायम गरी योग्यता पुगेका नेपाली नागरिकलाई निःशुल्क छात्रवृत्ति प्रदान गरिन्छ।
यस समूहमा हुन आउने कोटाको १५ प्रतिशत पुरुष नर्सिङ कोटा छुट्याइन्छ।
यसैगरी लक्षित वर्ग समूहका लागि छुट्याइएको ५० प्रतिशतलाई शत प्रतिशत मानी विभिन्न कोटामा विभाजन गरिएको छ।
जसमा ३३ प्रतिशत महिला हुन्छन्। महिलाभित्र पनि २८ प्रतिशत खुला महिला, ३ प्रतिशत दलित महिला र २ प्रतिशत मुस्लिम समुदायका महिलाको लागि छुट्याइएको छ।
महिलाको ३३ प्रतिशतबाहेक ९ प्रतिशत दलित, १५ प्रतिशत आदिवासी जनजाति र १७ प्रतिशत खस आर्यको लागि छात्रवृत्ति छुट्याइएको छ।
यस्तै ९ प्रतिशत मधेसी खुला र ३ प्रतिशत मधेसी दलितको लागि गरेर समग्रमा १२ प्रतिशत मधेसी समुदायको लागि छात्रवृत्ति कोटा छुट्याइएको छ।
थारूको लागि ४ प्रतिशत, मुस्लिमको लागि २ प्रतिशत, पिछडिएको क्षेत्रका व्यक्तिको लागि ४ प्रतिशत, अपाङ्गता भएका व्यक्तिलाई २ प्रतिशत र सहिद, बेपत्ता पारिएका व्यक्तिका परिवार, घाइते योद्धाका परिवार र द्वन्द्व पीडितलाई २ प्रतिशत छात्रवृत्ति छुट्याइएको छ।
यी सबै प्रकारका छात्रवृत्ति सरकारी विद्यालयबाट एसईई उत्तीर्ण गरेकोले मात्र पाउने प्रावधान छ।
पीसीएल नर्सिङमा डिप्लोमा गर्ने विद्यार्थीहरूको लागि नेपालमै विभिन्न अस्पताल, क्लिनिक, नर्सिङ होम लगायतमा काम पाइन्छ।
अहिले विद्यालय नर्स कार्यक्रम पनि सञ्चालनमा छ। त्यस्तै स्थानीय तहका सरकारहरूले सामुदायिक कार्यक्रमहरूमा पनि पीसीएल नर्सिङ पढेको जनशक्ति भर्ना गरिरहेको पाइन्छ।
नेपाली नर्सको माग विभिन्न बाह्य मुलुकमा पनि रहेको पाइन्छ। पीसीएल नर्सिङपछि स्नातक तह पनि पढ्न पाइन्छ।
