काठमाण्डू, जीवन बीमा कम्पनीहरुमा बीमा पोलिसी सरेण्डर गर्नेको संख्या घट्दै गएको छ ।
नेपाल बीमा प्राधिकरणका अनुसार चालू आवको ५ महिनासम्ममा ३७ हजार १४७ वटा बीमा पोलिसी सरेण्डर भएको छ ।
यो सरेण्डरदर गत आवको सोही अवधिसम्मको तुलनामा १७.६५ प्रतिशत कम हो । गत आवको मंसिर महिनासम्ममा जीवन बीमा कम्पनीहरुबाट ४५ हजार ६० वटा पोलिसी सरेण्डर भएका थिए ।
प्राधिकरणका अनुसार सो अवधिसम्म कुल ५ अर्ब ६९ करोड २१ लाख रुपैयाँ बराबरको पोलिसी सरेण्डर भएको छ ।
यो रकम गत आवको सोही अवधिसम्मको तुलनामा ६.८० प्रतिशत कम हो । गत आवको ५ महिनासम्ममा ६ अर्ब १० करोड ७२ लाख रुपैयाँ बराबरको बीमा पोलिसी त्याग भएको थियो ।
यसरी जीवन बीमा कम्पनीहरुले जीवन बीमा क्षेत्रमा मूल समस्याको रुपमा रहेको पोलिसी सरेण्डरदर कम गर्दै लगेका छन् ।
मासिक रुपमा अर्बौ रकम सरेण्डर मार्फत बाहिरिँदै जाँदा जीवन बीमा व्यवसायमा प्रत्यक्ष असर पारेको देखिन्छ ।
तर, यस वर्ष बीमा कम्पनीहरु पोलिसी त्याग गर्नेको संख्या र कम्पनीहरुबाट सरेण्डर मार्फत बाहिरिने रकम कम गर्न लागिपरेका छन् ।
फलस्वरुप त्यसको परिणाम केही हदसम्म सकारात्मक पनि देखिएको छ ।
जीवन बीमा क्षेत्रमा पोलिसी सरेण्डर दर कम गर्न नियामक निकाय र स्वयम बीमकहरुको मुख्य भूमिका देखिन्छ ।
नियामक निकाय र जीवन बीमकहरुले विभिन्न स्थानीय निकायहरुसँग समन्वय गरी बीमा साक्षरता कार्यक्रम आयोजना गरी बीमा सचेतना फैलाइरहेका छन् ।
साथै केही हदसम्म प्राधिकरणले अभिकर्ताको लाइसेन्स वितरणमा गरेको कडाईले पनि पोलिसी सरेण्डर दर कम हुँदै गएको बुझ्न सकिन्छ ।
अभिकर्तालाई समय–समयमा तालिम र लाइसेन्स दिनुभन्दा अघि अनिवार्य परिक्षा सञ्चालनले गर्दा बुझ्ने अभिकर्ताले बीमा बिक्री गर्दा बीमितलाई राम्रो जानकारी गराउँदा सरेण्डर नहुने एक बीमा कम्पनीका सीइओले बताए ।
साथै अहिले देशको अर्थतन्त्रमा समेत सुधार हुँदै जाँदा यस्तो दर कम हुँदै गएको बीमा बिज्ञहरुको भनाई छ ।
नवीकरण नभएको पोलिसी रकम झण्डै ३७ अर्ब रुपैयाँ
जीवन बीमा कम्पनीहरुमा देखिने अर्को मुख्य समस्या भनेको पोलिसी नवीकरण नहुनु पनि हो ।
बीमा प्राधिकरणका अनुसार चालू आवको ५ महिनासम्ममा ३६ अर्ब ९८ करोड ३७ लाख रुपैयाँ बराबरको बीमा पोलिसी नवीकरण भएका छैन ।
यो रकम गत आवको सोही अवधिसम्मको तुलनामा ४।४२ प्रतिशत बढी हो ।
गत आवको सोही अवधिसम्म ३५ अर्ब ४१ करोड ९६ लाख रुपैयाँ बराबरको पोलिसी नवीकरण भएको थिएन ।
साथै प्राधिकरणका अनुसार व्यतित बीमालेखको संख्या पनि सामान्य बढेको छ ।
गतआवको मंसिर महिनासम्म व्यतित भएको बीमालेख संख्या १२ लाख १४ हजार ५०० रहेकोमा चालू आवको सोही अवधिसम्म ०.४९ प्रतिशत बढेर १२ लाख २० हजार ४१५ पुगेको छ ।
बीमा कम्पनीहरुले यस्तो दर कम गर्न पटक–पटक व्यतित बीमालेख नविकरण गर्दा शतप्रतिशत अर्थात् भारी छुट दिने योजना ल्याइरहेका छन् ।
तर, यस्ता योजना खासै प्रभावकारी भने हुन सकेको छैन । अझैपनि कतिपय बीमितहरुमा आफूले कुन पोलिसी र कति अवधिको पोलिसी खरिद गरेको हो त्यो कुराको जानकारी छैन ।
यस्तो दर बढ्दै जानुमा केही हदसम्म अभिकर्ताहरुको पनि दोष देखिन्छ ।
अभिकर्ताले बीमा गराउँदा पोलिसीको विषयमा राम्रोसँग बुझाउन नसक्नु र समयमै नवीकरण गर्दा के कस्ता बेफाइदा हुन्छ भन्ने कुराको जानकारी राम्रोसँग बुझाउन आवश्यक हुन्छ ।
