काठमाण्डू, तीजको लहर गाउँघरदेखि सहरसम्म फैलिँदै जाँदा नेपाली सांगीतिक क्षेत्रमा पनि नयाँ–नयाँ तीज गीत सार्वजनिक हुन थालेका छन्।
यही क्रममा गायिका तथा गीतकार पूजन काफ्लेले आफ्नै स्वर र शब्दमा तयार पारेको नयाँ तीज गीत ‘तीजको लहर आउँदा बरिलै’ म्यूजिक भिडियोसहित सार्वजनिक गरेकी छन्।
तीजको सांस्कृतिक रौनक, माइतीको सम्झना, दिदीबहिनीको भेटघाट, दर खाने परम्परा, नाचगान र नेपाली महिलाको उत्साहलाई गीतको भावमा समेटिएको छ।
तीज नजिकिँदै गर्दा सार्वजनिक भएको यो गीतले पर्वको उल्लासलाई थप जीवन्त बनाउने अपेक्षा गरिएको छ।
तीज नेपाली हिन्दू महिलाहरूका लागि धार्मिक आस्था र सांस्कृतिक उत्सव दुवै बोकेको पर्व हो।
वर्षभरिका दुःख–सुख साट्न माइतीघर पुग्ने, दिदीबहिनी तथा साथीभाइसँग रमाउने, दर खाने र तीजका भाकामा नाच्ने परम्पराले यो पर्वलाई नेपाली समाजमा विशेष बनाएको छ।
यही मौलिक परिवेशलाई सांगीतिक भाकामा प्रस्तुत गर्ने प्रयास ‘तीजको लहर आउँदा बरिलै’मा गरिएको छ।
गीतमा तीज आउँदाको उमङ्ग, महिलाहरूको उत्साह र आपसी आत्मीयतालाई केन्द्रमा राखिएको छ।
गीतमा पुजन काफ्लेको स्वर तथा शब्द रहेको छ। जीआर बानियाँको संगीत र सन्तोष प्रगाढको संगीत संयोजन रहेको गीतको मिश्रण तथा ध्वनि परिष्करण सञ्जय श्रीपालले गरेका छन्।
गीतको रेकर्डिङ मुर्चुङ्गा डिजिटलमा गरिएको हो।
तीज गीतको मूल शक्ति नै नेपाली महिलाको जीवन, भावना र सांस्कृतिक स्मृतिसँग जोडिनु हो।
यही पक्षलाई ध्यानमा राख्दै तयार गरिएको गीतको भिडियोमा पनि तीजको परम्परागत वातावरण, नाचगान र उत्सवलाई प्राथमिकता दिइएको छ।
भिडियोमा बीना राउत मुख्य कलाकारका रूपमा देखिएकी छन्।
उनको साथमा यज्ञबहादुर काफ्ले, मैयादेवी काफ्ले, भीम थापा, दर्पण भुजेल, समीक्षा केसी र रोशनी बरालले अभिनय तथा नृत्य गरेका छन्।
भिडियोको निर्देशन तथा नृत्य संयोजन शिवन पोखरेलले गरेका छन् भने दिपेश एसकेले सहायक नृत्य संयोजन गरेका छन्।
तीजको सामूहिक रमाइलो, नाचगान र नेपाली सांस्कृतिक परिवेशलाई कलाकारहरूको प्रस्तुतिमार्फत पर्दामा उतारिएको छ।
भिडियोको छायांकन दिपाल गिरीले गरेका छन्। मिलन विश्वकर्माले सम्पादन तथा रङ संयोजन गरेका छन्।
कलाकारहरूको पोसाक व्यवस्थापन सम्झना बुटिकले गरेको छ भने शृंगार सरोज बुढाथोकीले गरेका छ ।
पछिल्लो समय तीज गीतमा आधुनिक संगीत र प्रस्तुतिको प्रभाव बढ्दै गएको छ।
यद्यपि तीज गीतको मौलिकता भने नेपाली महिलाको जीवनशैली, सम्बन्ध, माइतीको सम्झना, सामाजिक परिवेश र पर्वको सामूहिक उल्लाससँग जोडिएको हुन्छ।
यही मौलिक भावलाई समातेर नयाँ पुस्तासम्म तीजको सांस्कृतिक अनुभूति पुर्याउने प्रयास यो गीतमा गरिएको छ।
गीतकारसमेत रहेकी पुजन काफ्लेले आफ्नै शब्दमा तीजको भावलाई स्वर दिएकी छन्।
त्यसैले गीतमा गायिकाको व्यक्तिगत सिर्जनात्मकता र पर्वको सामूहिक सांस्कृतिक अनुभूति दुवै मिसिएको छ।
‘तीजको लहर आउँदा बरिलै’ तयार गर्न गायन र शब्दसँगै संगीतका विभिन्न पक्षमा कलाकारहरूको सहकार्य रहेको छ।
पुजन काफ्लेको शब्द तथा स्वरमा रहेको गीतमा जीआर बानियाँले संगीत दिएका छन्।
सन्तोष प्रगाढको संगीत संयोजन र सञ्जय श्रीपालको मिक्सिङ तथा मास्टरिङले गीतलाई अन्तिम रूप दिएको हो।
यसले गीतलाई केवल तीजको भाका मात्र नभई श्रव्य र दृश्य दुवै रूपमा प्रस्तुत गर्न खोजिएको देखाउँछ।
पूजन काफ्ले गायनसँगै गीत लेखनमा समेत सक्रिय छिन्। उनले नवौँ राष्ट्रिय राजधानी अवार्डमा उत्कृष्ट आधुनिक महिला गायिकाको सम्मान प्राप्त गरेकी छन्।
त्यस्तै, ‘चुपचाप’ गीतका लागि हिमालयन अन्तर्राष्ट्रिय अवार्डमा उत्कृष्ट गायिकाको सम्मान पाएको विवरण पनि सार्वजनिक गरिएको छ।
विभिन्न सम्मानबाट परिचित गायिका काफ्लेले यसपटक भने नेपाली महिलाहरूको प्रिय पर्व तीजलाई आफ्नो सिर्जनाको विषय बनाएकी छन्।
गायनसँगै गीत लेखनमा समेत सक्रिय रहेकी काफ्लेले तीजको मौलिक भावलाई आफ्नै शब्द र स्वरमा प्रस्तुत गरेकी हुन्।
यसले उनको सांगीतिक यात्रामा तीज गीतलाई समेत एउटा नयाँ आयामका रूपमा जोडेको छ।
तीज आउँदा नेपाली समाजमा गीत, नाच र उत्सवको माहोल स्वतः बढ्छ। गाउँका चौतारीदेखि सहरका कार्यक्रमसम्म तीजका भाकाले पर्वको वातावरणलाई थप रंगीन बनाउँछन्।
त्यही माहोलमा सार्वजनिक भएको ‘तीजको लहर आउँदा बरिलै’ले नेपाली महिलाको उत्साह, दिदीबहिनीको आत्मीयता, माइतीको सम्झना र तीजको सामूहिक उल्लासलाई सांगीतिक रूपमा प्रस्तुत गरेको छ।
आधुनिक प्रस्तुतिसँगै तीजको मौलिक सांस्कृतिक स्वादलाई निरन्तरता दिने प्रयासका रूपमा तयार गरिएको यो गीतले यस वर्षको तीजमा श्रोता तथा दर्शकको मन जित्ने अपेक्षा गरिएको छ।
गीत तथा म्यूजिक भिडियो पूजन काफ्ले अफिसियल युट्युब च्यानलमार्फत सार्वजनिक गरिएको छ।
